Пређи на садржај

Ваздух на станици Visoko

Visoko, Зеничко-добојски кантон · Федерација Босне и Херцеговине

Мерна мрежа: Federal Hydrometeorological Institute · Ознака станице: BA0055A

Ове године, до јуче (6. октобра)

најмање

45 дана

са дневним просеком сумпор-диоксида (SO₂) изнад законске граничне вредности од 125 µg/m³.

Дозвољена су 3 дана у целој години.

Дозвољени број за целу годину је прекорачен.

најмање 42 дана више него што је дозвољено

најмање

293 сата

у којима је сумпор-диоксид (SO₂) био изнад законске сатне граничне вредности од 350 µg/m³.

Дозвољена су 24 сата у целој години.

Дозвољени број за целу годину је прекорачен.

најмање 269 сати више него што је дозвољено

Најгори дан: 22. јануара 2026., SO₂ 595 µg/m³ као дневни просек, 4,8 пута више од граничне вредности.

SO₂ је најмање 73 сата био изнад прага узбуне од 500 µg/m³, три или више сати заредом (9 дана са таквим сатима).

најмање 2 дана са дневним просеком PM10 изнад 300 µg/m³, прага узбуне у Федерацији БиХ.

Овде су само измерене вредности. Да ли је проглашена епизода упозорења или узбуне, одлучују надлежни органи и то сами објављују.

Уз то: најмање 57 дана изнад законске дневне граничне вредности за PM10 од 50 µg/m³ (дозвољено 35).

Уз то: најмање 17 дана са осмочасовним просеком озона (O₃) изнад циљне вредности од 120 µg/m³.

Дневни просек за 184 од 279 дана · подаци за 2026. још нису коначно проверени · Мерило: законске граничне вредности у Федерацији БиХ (Правилник, „Службене новине ФБиХ“ 1/12, 50/19, 3/21)

Све бројке по годинама и месецима

Умерен

Ваздух сада · Измерено у 17:00

Последње вредности

Последња вредност: 17:00

Измерене вредности
МатеријаВредностОцена
PM1035,6 µg/m³Задовољавајући
O₃107,1 µg/m³Умерен

Како се ваздух мења

Последњих седам дана у ваздуху је било више PM10 и O₃ него недељу дана раније.

  • PM10: просек 33,1 µg/m³, недељу дана раније 23,5 µg/m³
  • O₃: просек 42,8 µg/m³, недељу дана раније 33,7 µg/m³
  • SO₂: премало мерења за поређење

За поређење са месецом раније нема довољно мерења.

  • PM10: премало мерења за поређење
  • O₃: премало мерења за поређење
  • SO₂: премало мерења за поређење

Прикажи за

Сумпор-диоксид SO₂

нема мерења

Сада

премало мерења

Последња 24 сата

измерено 0 % сати

премало мерења

Последњих 7 дана

измерено 0 % сати

премало мерења

Последњих 30 дана

измерено 0 % сати

премало мерења

Последњих 12 месеци

измерено 53 % сати · привремено

Дани у 2026.: SO₂, дневни просек изнад 125 µg/m³

45 дана изнад граничне вредности. 27 дана без иједног мерења станице.

1102031јан1. јан: 183 µg/m³, изнад граничне вредности5. јан: 216 µg/m³, изнад граничне вредности6. јан: 133 µg/m³, изнад граничне вредности7. јан: 162 µg/m³, изнад граничне вредности8. јан: 213 µg/m³, изнад граничне вредности10. јан: станица није слала податке12. јан: 373 µg/m³, изнад граничне вредности13. јан: 498 µg/m³, изнад граничне вредности14. јан: 516 µg/m³, изнад граничне вредности15. јан: 410 µg/m³, изнад граничне вредности16. јан: 315 µg/m³, изнад граничне вредности17. јан: 197 µg/m³, изнад граничне вредности18. јан: 261 µg/m³, изнад граничне вредности19. јан: 467 µg/m³, изнад граничне вредности20. јан: 293 µg/m³, изнад граничне вредности21. јан: 463 µg/m³, изнад граничне вредности22. јан: 595 µg/m³, изнад граничне вредности23. јан: 502 µg/m³, изнад граничне вредности24. јан: 410 µg/m³, изнад граничне вредности25. јан: 183 µg/m³, изнад граничне вредности27. јан: станица није слала податке30. јан: 158 µg/m³, изнад граничне вредностифеб2. феб: 201 µg/m³, изнад граничне вредности3. феб: 135 µg/m³, изнад граничне вредности6. феб: 129 µg/m³, изнад граничне вредности7. феб: 131 µg/m³, изнад граничне вредности8. феб: 136 µg/m³, изнад граничне вредности9. феб: 126 µg/m³, изнад граничне вредности17. феб: 164 µg/m³, изнад граничне вредности18. феб: 144 µg/m³, изнад граничне вредности19. феб: 126 µg/m³, изнад граничне вредности21. феб: 168 µg/m³, изнад граничне вредности22. феб: 162 µg/m³, изнад граничне вредности23. феб: 155 µg/m³, изнад граничне вредности24. феб: 150 µg/m³, изнад граничне вредности25. феб: 168 µg/m³, изнад граничне вредности26. феб: 259 µg/m³, изнад граничне вредности27. феб: 153 µg/m³, изнад граничне вредности28. феб: 200 µg/m³, изнад граничне вредностимар3. мар: 165 µg/m³, изнад граничне вредности6. мар: 128 µg/m³, изнад граничне вредности12. мар: 160 µg/m³, изнад граничне вредности16. мар: 133 µg/m³, изнад граничне вредности29. мар: 154 µg/m³, изнад граничне вредности30. мар: 131 µg/m³, изнад граничне вредностиапр3. апр: 147 µg/m³, изнад граничне вредности5. апр: станица није слала податке6. апр: станица није слала податке11. апр: станица није слала податке12. апр: станица није слала податкемајјун10. јун: станица није слала податке25. јун: 133 µg/m³, изнад граничне вредностијулавгсеп2. сеп: станица није слала податке3. сеп: станица није слала податке4. сеп: станица није слала податке5. сеп: станица није слала податке6. сеп: станица није слала податке7. сеп: станица није слала податке8. сеп: станица није слала податке9. сеп: станица није слала податке10. сеп: станица није слала податке11. сеп: станица није слала податке12. сеп: станица није слала податке13. сеп: станица није слала податке14. сеп: станица није слала податке15. сеп: станица није слала податке16. сеп: станица није слала податке17. сеп: станица није слала податке18. сеп: станица није слала податке19. сеп: станица није слала податке20. сеп: станица није слала податке21. сеп: станица није слала податкеоктновдец
  • изнад граничне вредности
  • испод граничне вредности
  • премало мерења за дан
  • за SO₂ нема података у бази ЕЕА
  • станица није слала податке
Дани изнад граничне вредности са вредностима (45)
  1. 1. јан 183
  2. 5. јан 216
  3. 6. јан 133
  4. 7. јан 162
  5. 8. јан 213
  6. 12. јан 373
  7. 13. јан 498
  8. 14. јан 516
  9. 15. јан 410
  10. 16. јан 315
  11. 17. јан 197
  12. 18. јан 261
  13. 19. јан 467
  14. 20. јан 293
  15. 21. јан 463
  16. 22. јан 595
  17. 23. јан 502
  18. 24. јан 410
  19. 25. јан 183
  20. 30. јан 158
  21. 2. феб 201
  22. 3. феб 135
  23. 6. феб 129
  24. 7. феб 131
  25. 8. феб 136
  26. 9. феб 126
  27. 17. феб 164
  28. 18. феб 144
  29. 19. феб 126
  30. 21. феб 168
  31. 22. феб 162
  32. 23. феб 155
  33. 24. феб 150
  34. 25. феб 168
  35. 26. феб 259
  36. 27. феб 153
  37. 28. феб 200
  38. 3. мар 165
  39. 6. мар 128
  40. 12. мар 160
  41. 16. мар 133
  42. 29. мар 154
  43. 30. мар 131
  44. 3. апр 147
  45. 25. јун 133

Вредности у µg/m³, гранична вредност 125 µg/m³.

Месеци у 2026.

МесецДана изнад 125Сати изнад 350Највиши данБез мерења
јануар20 изнад дозвољеног броја2125952
фебруар17 изнад дозвољеног броја242590
март6 изнад дозвољеног броја111650
април1 изнад дозвољеног броја91474
мај0111230
јун1 изнад дозвољеног броја131331
јул011970
август02880
септембар20
октобар до јуче0

Вредности у µg/m³. ■ означава месец са бар једним даном изнад граничне вредности; дозвољени број важи за целу годину. „Без мерења“: дани у којима са станице није стигло ниједно мерење.

За овај период нема мерења.

Последњих 7 дана, сваки сат: SO₂ у µg/m³
Последњих 30 дана, дневни просек: SO₂ у µg/m³За овај период нема мерења.00,519. 9.16. 9.23. 9.30. 9.
станица није слала податке
Последњих 30 дана, дневни просек: SO₂ у µg/m³
Вредности као табела
Данµg/m³Напомена
уто, 6. 10.нема мерења
пон, 5. 10.нема мерења
нед, 4. 10.нема мерења
суб, 3. 10.нема мерења
пет, 2. 10.нема мерења
чет, 1. 10.нема мерења
сре, 30. 9.нема мерења
уто, 29. 9.нема мерења
пон, 28. 9.нема мерења
нед, 27. 9.нема мерења
суб, 26. 9.нема мерења
пет, 25. 9.нема мерења
чет, 24. 9.нема мерења
сре, 23. 9.нема мерења
уто, 22. 9.нема мерења
пон, 21. 9.станица није слала податке
нед, 20. 9.станица није слала податке
суб, 19. 9.станица није слала податке
пет, 18. 9.станица није слала податке
чет, 17. 9.станица није слала податке
сре, 16. 9.станица није слала податке
уто, 15. 9.станица није слала податке
пон, 14. 9.станица није слала податке
нед, 13. 9.станица није слала податке
суб, 12. 9.станица није слала податке
пет, 11. 9.станица није слала податке
чет, 10. 9.станица није слала податке
сре, 9. 9.станица није слала податке
уто, 8. 9.станица није слала податке
пон, 7. 9.станица није слала податке
Последњих 12 месеци, месечни просек: SO₂ у µg/m³највише 276 µg/m³, последње 43 µg/m³0100200300децфебапрјунавгоктнајвише 276последње 43
Последњих 12 месецигодину дана ранијезаконска гранична вредност за годишњи просек, 50 µg/m³месец са данима без података станице
Последњих 12 месеци, месечни просек: SO₂ у µg/m³
Вредности као табела
Месецµg/m³годину дана ранијеНапомена
октобар 2026. до данаспремало мерења
септембар 2026.премало мерења20 дана без података станице
август 2026.премало мерењаизмерено 30 % сати · привремено
јул 2026.42,9измерено 80 % сати · привремено
јун 2026.45,4измерено 88 % сати · привремено · 1 дан без података станице
мај 2026.64,4измерено 80 % сати · привремено
април 2026.87,1измерено 79 % сати · привремено · 4 дана без података станице
март 2026.103,1измерено 100 % сати · привремено
фебруар 2026.132,7измерено 100 % сати · привремено
јануар 2026.276,3измерено 88 % сати · привремено · 2 дана без података станице
децембар 2025.премало мерења76,7
новембар 2025.премало мерења106,6

SO₂ по годинама

Мерило: законске граничне вредности у Федерацији БиХ (Правилник, „Службене новине ФБиХ“ 1/12, 50/19, 3/21)

Показатељ2026*20242023
Дана изнад 125 µg/m³ (дозвољено 3)≥ 45 изнад дозвољеног броја48 изнад дозвољеног броја75 изнад дозвољеног броја
Сати изнад 350 µg/m³ (дозвољено 24)≥ 293 изнад дозвољеног броја≥ 292 изнад дозвољеног броја240 изнад дозвољеног броја
Сати изнад 500 µg/m³, три сата заредом (праг узбуне)≥ 73 изнад дозвољеног броја≥ 82 изнад дозвољеног броја34 изнад дозвољеног броја
Годишњи просек, µg/m³ (законска граница 50)премало69,8¹80,6 изнад дозвољеног броја
Највиши дневни просек, µg/m³59522. јануара51323. јануара40510. фебруара
Највиша сатна вредност, µg/m³1.32719. јануара1.34912. јануара1.29711. фебруара
Измерено сати70 %88 %94 %
Дана без иједног мерења станице2700

* 2026. до 6. октобра, а просек од почетка године још није годишњи просек.

Податке текуће године мерне мреже још нису коначно провериле. Проверене вредности ЕЕА објављује једном годишње.

≥ значи најмање: недостаје више од десетине дана или сати, па стварни број може бити већи.

¹ Измерено је мање од 90 % сати, па тај просек не поредимо са граничном вредношћу.

■ и бројка у црвеном: више него што је дозвољено за целу годину.

Код прагова упозорења и узбуне нема дозвољеног броја: црвено је сваки такав сат или дан.

Поређење са новим прописима ЕУ и препоруком СЗО

Ово није мерило за оцену горе, него поређење. ЕУ од 2030. уводи строже граничне вредности (Директива (ЕУ) 2024/2881), а Светска здравствена организација од 2021. препоручује још ниже вредности.

  • ЕУ од 2030.: дневно 50 µg/m³, дозвољено 18 дана. У 2026. било је 138 таквих дана.
  • СЗО 2021.: дневно 40 µg/m³, највише три до четири дана годишње. У 2026. била су 154 таква дана.

Извори: Директива (ЕУ) 2024/2881, Прилог I; Смернице СЗО за квалитет ваздуха из 2021., табела 0.1. Проверено на текстовима 7. 10. 2026.

Најгори дани у 2026.

ДанПросекПута граница
22. јан 2026.привремено5954,8 ×
14. јан 2026.привремено5164,1 ×
23. јан 2026.привремено5024,0 ×
13. јан 2026.привремено4984,0 ×
19. јан 2026.привремено4673,7 ×

Просек дана у µg/m³, гранична вредност за дан 125 µg/m³. Дани са истом непровереном вредношћу кроз више сати нису на овом списку.

Испади у последњих 12 месеци

Сваки период од најмање 24 сата у коме са ове станице није стигло ниједно мерење.

Дана без мерења: 36

8 испада, укупно 853 сата у последњих 12 месеци.

Временска линија испада од 7. октобра 2025. до данас

ОдДоТрајање
1. сеп 2026. 09:0022. сеп 2026. 09:0021 дан
1. јул 2026. 09:002. јул 2026. 09:0024 сата
9. јун 2026. 05:0011. јун 2026. 11:002 дана
23. мај 2026. 01:0024. мај 2026. 08:0031 сат
10. апр 2026. 04:0013. апр 2026. 11:003 дана
4. апр 2026. 12:007. апр 2026. 09:003 дана
26. јан 2026. 15:0028. јан 2026. 14:0047 сати
9. јан 2026. 14:0011. јан 2026. 11:0045 сати

Рачунамо из сатних вредности које објављује EEA. Ако закаснеле вредности стигну накнадно, испад се скраћује или нестаје.

Ко је надлежан

Квалитет ваздуха у Федерацији БиХ прате три мреже мерних станица: федерална, кантонална и општинска (Закон о заштити зрака, „Службене новине ФБиХ“ 72/24, чл. 12 до 16).

Федерални хидрометеоролошки завод (ФХМЗ)
Води федералну мрежу, прикупља податке свих мрежа и објављује их. Сваког месеца издаје месечни извештај, а сваке године до 31. јула извештај о квалитету ваздуха (чл. 14, 19 и 63).
Кантон
Успоставља кантоналну мрежу и одговоран је за мере. Када су граничне вредности прекорачене, доноси план квалитета ваздуха. Када прети прекорачење прага упозорења или узбуне, доноси краткорочни интервентни план. О прекорачењу прага о коме се обавештава јавност или концентрације опасне по здравље људи обавештава јавност (чл. 15, 22, 25, 27 и 61). У Зеничко-добојском кантону за заштиту околине надлежно је Министарство за просторно уређење, промет и комуникације и заштиту околине. План интервентних мјера из 2024. донела је Влада Зеничко-добојског кантона.
Општина
Може имати сопствене станице уз сагласност кантона и дужна је да објављује њихове резултате (чл. 16 и 17). Према Плану интервентних мјера Зеничко-добојског кантона („Службене новине ЗДК“ 3/24, чл. 3) епизоду приправности проглашава начелник општине, односно градоначелник, на основу извештаја овлашћене стручне институције. Упозорење и узбуну проглашава на основу одлуке оперативног штаба.
Инспекције
Инспекције федерације, кантона и општине надзиру спровођење закона и мера, свака у својој надлежности (чл. 71).

Шта закон тражи када се гранична вредност прекорачи

Гранична вредност није препорука. Рок да се достигну граничне вредности за сумпор-диоксид, азот-диоксид и суспендоване честице истекао је 1. јануара 2021. Од тада важи само број прекорачења који Правилник дозвољава („Службене новине ФБиХ“ 1/12, Прилог X). Закон о заштити зрака додаје да граничне вредности, када се једном постигну, не смеју бити прекорачене (чл. 5, ст. 4).

Дозвољено је: за PM10 највише 35 дана годишње изнад 50 µg/m³, за сумпор-диоксид највише 24 сата изнад 350 µg/m³ и највише 3 дана изнад 125 µg/m³, за азот-диоксид највише 18 сати изнад 200 µg/m³ и ниједан дан са дневним просеком изнад 85 µg/m³ (Прилог X).

Када се граничне вредности прекораче, кантон доноси план квалитета ваздуха са мерама које скраћују период прекорачења. План се објављује у року од осам дана од усвајања (чл. 8, 25, 26 и 63).

Прагови узбуне су: сумпор-диоксид 500 µg/m³ и азот-диоксид 400 µg/m³ три сата заредом, PM10 300 µg/m³ и PM2,5 280 µg/m³ као дневни просек (Правилник, Прилог XIV, допуна „Службене новине ФБиХ“ 3/21). Када прети такво стање, кантон мора имати краткорочни интервентни план. Њиме се могу ограничити саобраћај, грађевински радови, рад постројења и грејање (чл. 27 и 28).

Када се прекорачи праг о коме се обавештава јавност или концентрација опасна по здравље људи, надлежни кантонални органи обавештавају јавност путем радија, телевизије, новина и интернета: где, од када, колико је измерено, шта се очекује и како се заштитити (чл. 61 и 62).

У Зеничко-добојском кантону поступак прописује План интервентних мјера („Службене новине ЗДК“ 3/24) у три степена: приправност, упозорење и узбуна. За узбуну осим мерења мора постојати и прогноза стабилног времена за наредних 48 сати.

За кантон постоји и Акциони план заштите квалитета зрака из 2020. („Службене новине ЗДК“ 9/20), донет по ранијем закону. До када важи, из објављене одлуке нисмо могли да утврдимо.

Граничне вредности у БиХ одговарају прописима ЕУ из 2008. Светска здравствена организација од 2021. препоручује знатно ниже вредности, за PM10 45 µg/m³ дневно и 15 µg/m³ годишње. ЕУ од 2030. снижава годишњу граничну вредност за PM10 на 20 µg/m³ (Директива (ЕУ) 2024/2881).

Прописе смо проверили на објављеним текстовима 7. 10. 2026.

Одакле су подаци

Мери Federal Hydrometeorological Institute. Вредности преузимамо од Европске агенције за животну средину (EEA) под лиценцом CC BY 4.0.

Вредности означене као привремене мерна мрежа још није коначно проверила. Проверене податке за претходну годину EEA објављује једном годишње, обично до краја септембра.

Сатна вредност је просек једног сата. Уз њу пишемо крај сата: вредност до 18:00 измерена је од 17:00 до 18:00.

Дан рачунамо од поноћи до поноћи по локалном времену.

Просек приказујемо само када постоји мерење за најмање три од четири сата у том периоду. Европска директива о квалитету ваздуха то тражи за дневни просек, а ми исто правило примењујемо и на дуже периоде. Годишњи просек поредимо са граничном вредношћу ЕУ тек када је измерено 90 % сати, како директива прописује. За 12 месеци и за годину тражимо још нешто: ако је измерено мање од 90 % сати, сваки пуни календарски месец мора да има мерење за бар половину сати. Иначе би у просеку могло да недостаје цело годишње доба, рецимо лето, када је озона највише.

Разлику до 10 % не зовемо променом, а код ниских вредности ни разлику до 1 µg/m³, јер толике разлике настају већ због времена и мерне несигурности.

Када станица не пошаље мерење, EEA тај сат понекад попуни проценом из модела. Такве сате цртамо испрекидано и не рачунамо их у просеке.

Граничне вредности су законске граничне вредности Федерације БиХ (Правилник, „Службене новине ФБиХ“ 1/12, 50/19 и 3/21, прилози X и XIV). Одговарају Директиви ЕУ 2008/50/ЕЗ. Када недостаје више од десетине дана или сати, број прекорачења може бити само већи, зато испред броја пише „најмање“.

Како меримо

samoEKO је марка фирме samoLabs из Јилиха.